W sercu Podkarpacia, w Nadleśnictwie Rymanów, trwa budowa pierwszej w Polsce wieży dla nietoperzy – wyjątkowego obiektu, który ma zapewnić tym pożytecznym ssakom bezpieczne schronienie przez cały rok. To część międzynarodowego projektu LIFE+ Podkowiec Towers, realizowanego przez Lasy Państwowe oraz Polskie Towarzystwo Przyjaciół Przyrody „Pro Natura”, przy współpracy z partnerami z Czech, Słowacji i Rumunii.
Schronienie inspirowane architekturą i naturą
Wieża w Rymanowie osiągnie około 15 metrów wysokości i swoim wyglądem będzie nawiązywać do dawnych, kamiennych wież kościelnych charakterystycznych dla południowej Polski. Wewnątrz znajdą się spiralnie rozmieszczone przegrody, które pomogą utrzymać stabilny mikroklimat – kluczowy dla przetrwania zimujących nietoperzy.
Lokalizacje pod budowę nowych wież zostały wybrane w miejscach, gdzie brakuje odpowiednich schronień dla nietoperzy, takich jak poddasza czy strychy, lub gdzie ich dostępność jest zagrożona. Nowe obiekty mają zapewnić nietoperzom bezpieczne warunki do hibernacji i rozrodu. Projekt koordynuje Rafał Szkudlarek, wiceprezes PTPP „Pro Natura”.
Obiekt będzie zamknięty dla turystów, a dostęp do środka uzyskają jedynie naukowcy i osoby zaangażowane w projekt. W okolicy wieży powstanie także podziemne zimowisko, które pozwoli na zachowanie odpowiedniej wilgotności i temperatury w czasie hibernacji.
Naturalni sprzymierzeńcy człowieka
Nietoperze pełnią niezwykle ważną rolę w ekosystemie – w ciągu jednej nocy potrafią zjeść nawet trzy tysiące komarów, w tym gatunki przenoszące choroby tropikalne. Niestety, utrata siedlisk, remonty starych budynków i zmiany klimatyczne powodują, że coraz trudniej im znaleźć odpowiednie miejsca do życia.
Nowe wieże i towarzyszące im „leśne chatki” mają odwrócić ten trend. Skorzystają na tym m.in. podkowiec mały, nocek duży, nocek orzęsiony czy mroczek późny – gatunki chronione w całej Europie.
Dziesięć wież i osiemdziesiąt chatek
Projekt LIFE+ Podkowiec Towers zakłada budowę dziesięciu wież w południowej Polsce – oprócz Rymanowa, powstaną one m.in. w nadleśnictwach Baligród, Dukla, Limanowa, Bardo, Zdroje, Prudnik, Bielsko, Nawojowa i Krościenko.
Przy każdej z wież znajdzie się dziesięć mniejszych chatek letnich, które nietoperze będą mogły wykorzystywać w cieplejszych miesiącach. Do tej pory wybudowano już 80 takich obiektów, a monitoring wykazał, że są one chętnie zasiedlane przez różne gatunki.
Współpraca dla przyrody
Projekt realizowany jest w latach 2021–2026 i współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Instrumentu Finansowego LIFE (umowa LIFE20 NAT/PL/001427) oraz Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (umowa 2810/2022/Wn50/OP-wk-If//D).
Wieża w Rymanowie powstaje w obrębie obszaru Natura 2000 „Rymanów” (PLH180016), utworzonego m.in. dla ochrony podkowca małego i nocka dużego.
To pierwszy tego typu obiekt w Polsce i jeden z nielicznych w Europie, który może stać się wzorem dla innych krajów w zakresie ochrony nietoperzy.
Więcej informacji:
🔗 https://lifepodkowiectowers.pl/
